Geschiedenis als wapen in Rusland

Het internet staat uit, het luchtruim is dicht en voor het eerst ontbreekt al het rollend materieel. Maar de Overwinningsparade op het Rode Plein in Moskou moet en zal op 9 mei doorgaan, ook al steekt hij door alle veiligheidsmaatregelen en een noodgedwongen afslankkuur schril af bij voorgaande edities.

Nu Poetin zijn eigen oorlog na 4 jaar nog altijd niet heeft gewonnen, kan hij alleen maar hameren op zijn historisch-ideologische verhaal. In De macht van het verleden deed ik in 2022 uit de doeken hoe dat verhaal in elkaar steekt én waarom het zo goed werkt dat andere machthebbers het ook gebruiken voor politiek gewin.

Maar ik schreef ook dat politici die te ver gaan met de geschiedenis het gevaar lopen dat ze hun eigen graf graven. Wanneer de in het officiële nationale geschiedverhaal opgedrongen collectieve herinnering niet meer overeenstemt met de persoonlijke ervaringen van mensen, dan verliest het zijn geloofwaardigheid. Dan ontstaat ruimte voor alternatieve verhalen, die vaak ook een alternatief voor de toekomst in zich herbergen.

Het is een lichtpuntje dat gloort in Poetins povere parade.