De verwoesting van de belangrijke Kachovka-dam in het zuiden van Oekraïne heeft grote overstromingen en enorme schade veroorzaakt. Herstel gaat jaren duren. Rusland wijst met de beschuldigende vinger naar Oekraïne, Oekraïne wijst naar Rusland. Los van het forensisch bewijs kan de geschiedenis ons ook wat vertellen over de mogelijke veroorzaker.

Want het is zeker niet voor het eerst dat dammen worden doorbroken in een oorlogsgebied. Het is een beproefde verdedigingstactiek, waar Nederland ook eeuwenlang op vertrouwde. En in 1941 liet Stalin het pronkstuk van zijn eerste vijfjarenplan – de Dniprodam bij Zaporizja – opblazen om de opmars van de Duitse Wehrmacht te stuiten.

Bij OVT vertelde ik meer over deze militaire tactiek en wat het oorlogsrecht daarover zegt. Want is het allemaal zo maar geoorloofd onder het mom van oorlogsvoering? Wie het allemaal even wil nalezen, kan terecht bij Clingendael Spectator.

Sinds de Russische inval in Oekraïne neemt Polen een prominentere plek in op het Europese toneel. De Polen lopen voorop in de steun aan Oekraïne en investeren ook fors in hun eigen landsverdediging. Het afgelopen jaar heeft de Poolse regering groot ingekocht: honderden tanks, HIMARS-raketsystemen en pantserhouwitsers en tientallen gevechtsvliegtuigen. Warschau wil het aantal soldaten verdubbelen naar 300.000 manschappen.

Critici stellen dat regeringspartij PiS vooral de kiezer in het achterhoofd heeft bij het aankondigen van de plannen. Met de oorlog in buurland Oekraïne maken veel Polen zich zorgen om de veiligheid van hun land. Fors inzetten op verdediging tegen de dreiging vanuit Rusland moet ervoor zorgen dat de PiS voorop blijft lopen in de opiniepeilingen, zo schreef ik eerder voor de Maarten!.

Vrees voor Russische inmenging in de Poolse verkiezingen dit najaar was voor de regeringscoalitie reden om een wet aan te nemen die verkiezingsdeelname van politici onmogelijk kan maken. Volgens de oppositie is de wet echter vooral bedoeld om oppositieleider Donald Tusk aan te pakken. Wie de Poolse politiek volgt, weet dat PiS hem al veel langer verwijt samen te werken met Moskou.

De ‘Lex Tusk’ bracht op 4 juni – de dag dat in 1989 de eerste vrije verkiezingen na de Tweede Wereldoorlog werden gehouden – honderdduizenden mensen op de been om te demonstreren tegen de regering. De verkiezingen beloven spannend te worden, maar PiS haalt alles uit de kast om de overwinning in de wacht te slepen. Inclusief de macht van het verleden.

In Centraal-Azië vindt een aardverschuiving plaats. Waar het gebied decennialang gold als de achtertuin van Moskou, is Beijing druk bezig om piketpaaltjes in de grond te slaan en nieuwe tuinpaden aan te leggen. China is steeds zichtbaarder in Centraal-Azië. Xi Jinping maakt er geen geheim van dat hij Vladimir Poetin probeert af te troeven. In de schitterende serie Langs de nieuwe zijderoute brachten Jelle Brandt Corstius en Ruben Terlou de gevolgen voor de regio al goed in beeld.

Het is niet de eerste keer dat Rusland duelleert om de macht in Centraal-Azië. In de lange negentiende eeuw waren de Britten de tegenstander. De machtsstrijd tussen Sint-Petersburg en Londen was in de beeldvorming omgeven door romantiek en heroïek. Maar wat door de Britten ‘The Great Game’ werd genoemd, was een ordinair gevecht om politieke, economische en militaire invloed. De angst bestond bovendien dat de tsaar de regio zou gebruiken als springplank naar de Britse kolonie India. Voor Geschiedenis Magazine beschreef ik een geschiedenis die spiegelt met het heden.