De wereld kijkt gespannen naar de aankomende verkiezingen in Taiwan, op 13 januari 2024. De strijd gaat tussen twee grote partijen: de zittende Democratische Progressieve Partij (DPP) die streeft naar meer autonomie, en de meer China-vriendelijke Kwomintang. Ondertussen probeert China, die Taiwan als afvallige provincie beschouwt, de verkiezingen op allerlei manieren te beïnvloeden. Wat staat er nu op het spel? En wat is de roerige geschiedenis van het kleine eiland dat zo’n grote geopolitieke betekenis kreeg?
Bij OVT vertelde ik over de geschiedenis van Taiwan. Het conflict gaat verder terug dan de vlucht naar het eiland van Kwomintang-leider Chiang Kai-shek en zijn nationalisten, nadat zij in 1949 definitief de Chinese Burgeroorlog verloren van Mao Zedong en zijn communisten. Want de Chinese keizers moesten aanvankelijk niets van Taiwan hebben. Het is aan de korte tijd van de Nederlanders op het eiland – de bovenstaande gravure toont Fort Zeelandia – te danken dat Taiwan ‘Chinees’ werd. Tijdens hun overheersing maakten de Japanners van het eiland een begeerlijke prijs. En na de Tweede Wereldoorlog zaten de Taiwanese ‘eilanders’ helemaal niet te wachten op de ‘vastelanders’ van de Kwomintang. Die tweedeling kenmerkt nog steeds het politieke landschap van Taiwan.
Wie meer wil weten over de achtergronden van dit conflict – en over heel veel andere historische conflicten – kan terecht in Alle rafelranden van Europa, dat vanaf 9 januari in de winkels ligt. Deze geschiedenis van Europa en zijn buren bevat ook een hoofdstuk over Europa’s relatie met Azië door de eeuwen heen.
Ivo van de Wijdeven 